Əsas fikir
Tanınmış ad və loqo mesajı kimin göndərdiyini təsdiqləmir. Pul, parol, çoxfaktorlu autentifikasiya (MFA) təsdiqi və ya həssas məlumat tələb olunursa, e-poçtdakı keçid və əlaqə məlumatından istifadə etmədən sorğunu ayrıca yoxlayın.
Rəhbər, təchizatçı və ödəniş saxtakarlığı
Hücumçu rəhbər və ya təchizatçı adından pul köçürməsi, hədiyyə kartı və ya bank rekvizitlərinin dəyişdirilməsini istəyə bilər. Hətta həqiqi poçt hesabı da ələ keçirilmiş ola bilər. Sorğunu məktubdakı əlaqə məlumatı ilə deyil, əvvəlcədən məlum kanal vasitəsilə yoxlayın və adi təsdiq qaydasını tətbiq edin. Qeyri-adi ödəniş sorğusunu necə yoxlamaq olar:
| Sorğu | Nəyi yoxlamalı | Təhlükəsiz kanal |
|---|---|---|
| Rəhbər adından köçürmə və ya hədiyyə kartı | Səlahiyyət və adi təsdiq qaydası | Əvvəlcədən məlum daxili əlaqə |
| Təchizatçının bank rekvizitinin dəyişdirilməsi | Dəyişikliyin həqiqiliyi və ikinci təsdiq | Təchizatçı qeydlərindəki əvvəlki əlaqə |
| Gözlənilməz hesab-faktura | Satınalmanın gözlənilməsi və malın və ya xidmətin alınması | Mövcud satınalma qeydləri və ya əlaqəsi |
Saxta giriş səhifələri və zərərli əlavələr
Paylaşılan sənəd, səsli mesaj və ya parol xəbərdarlığı linki saxta giriş səhifəsinə apara bilər. Loqoya deyil, domen adına baxın; iş hesabı üçün linki açmaq əvəzinə məlum rəsmi tətbiqə özünüz daxil olun. Gözlənilməz hesab-faktura, CV və arxiv faylı açılmazdan əvvəl göndərəndən ayrıca təsdiqlənməlidir. Makronu aktivləşdirmək, proqram quraşdırmaq və ya parol daxil etmək tələbi varsa, dayanın və təşkilatın təsdiqlədiyi İT prosesini izləyin.
QR kod, SMS və digər kanallar
QR kodu keçidi çatdırma üsuludur; kodun özü saxtakarlıq sübutu deyil, amma ünvanı gizlədə bilər. İş hesabının yoxlanması və ya MFA qurulması üçün gözlənilməz kodu skan etməyin. Smishing SMS vasitəsilə fişinqdir; oxşar tələblər messencer və sosial şəbəkələrdə də gələ bilər. İT dəstəyi adından çıxış edən hücumçu uzaqdan giriş proqramı quraşdırmağı və ya MFA-nı sıfırlamağı istəyə bilər. Sorğunu əvvəlcədən məlum dəstək kanalı ilə yoxlayın. Tanış foto və vəzifə adı şəxsin kim olduğunu sübut etmir.
Qərar verməzdən əvvəl bu yoxlamaları edin
Göndərənin tam ünvanını, linkin domenini və gözlənilən iş kontekstini yoxlayın. Təcili son tarix, sirr saxlamaq tələbi və adi təsdiq prosesindən yayınmaq istəyi risk siqnalıdır; dil xətalarının olmaması isə mesajı etibarlı etmir. Şübhəli mesajı təşkilatın “Fişinqi bildir” aləti və ya rəsmi dəstək kanalı ilə göndərin. Artıq keçidə basmısınızsa, parol daxil etmisinizsə və ya MFA sorğusunu təsdiqləmisinizsə, dərhal İT komandasına xəbər verin.